Trong câu chuyện phát triển du lịch cộng đồng tại Lào Cai, xã Lâm Thượng được nhắc đến như một lựa chọn đặc biệt. Không phải bởi nơi đây có những công trình lớn hay sản phẩm du lịch được “dàn dựng”, mà bởi một vẻ đẹp tự thân đã tồn tại bền bỉ qua thời gian: vẻ đẹp của cộng đồng, của tình yêu quê hương và niềm tự hào bản sắc.
Theo bà Vũ Thị Mai Oanh – Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lào Cai, để đạt chuẩn du lịch cộng đồng ASEAN, yếu tố mang tính quyết định không nằm ở hạ tầng hay kỹ thuật, mà chính là con người. “Điều ấn tượng nhất của Lâm Thượng trong những năm gần đây là vẻ đẹp cộng đồng, vẻ đẹp của tình yêu và niềm tự hào về văn hóa, thiên nhiên và con người. Chính điều đó làm nên vẻ đẹp tự thân của cộng đồng Lâm Thượng, phát triển du lịch từ niềm tự hào về quê hương mình”, bà chia sẻ.
Ở Lâm Thượng, du lịch không được “diễn” ra để chiều theo ánh nhìn của du khách. Người dân nơi đây coi khách như những người bạn đến chơi nhà. Du khách có thể bắt gặp rất dễ dàng hình ảnh các bà, các chị người Tày mặc trang phục truyền thống chơi đánh quay ở sân vận động; buổi tối cùng nhau biểu diễn văn nghệ phục vụ khách; những cô gái Tày ban ngày lên rừng bẻ măng mai, buổi chiều lại ra sân tập bóng đá; hay các anh tự tay dựng nhà, tự tay vào bếp chuẩn bị bữa ăn cho khách. Tất cả diễn ra tự nhiên như một nhịp sống vốn có.
-
Lào Cai rộn ràng chuỗi hoạt động mừng Đảng, mừng Xuân Bính Ngọ 2026 gắn kết văn hóa, du lịch biên giới
-
Lào Cai khởi đầu năm 2026 đầy khởi sắc: Hơn 363.000 lượt khách dịp Tết Dương lịch
-
Lào Cai chào đón đoàn khách du lịch đầu tiên xông đất năm 2026
Câu trả lời của người dân khi được hỏi “Lâm Thượng có muốn phát triển du lịch không?” cũng giản dị như chính đời sống của họ: “Chúng tôi muốn làm du lịch để giữ gìn cuộc sống bình yên này cho con cháu mai sau”. Theo bà Mai Oanh, chính tâm thức ấy là điều mà ngành du lịch Lào Cai đang tìm kiếm cho một mô hình phát triển bền vững. “Trường hợp Lâm Thượng minh chứng rất rõ cho một điều: để làm du lịch bền vững, nhất thiết phải từ lòng dân”, bà nhấn mạnh.
Đáng chú ý, quá trình xây dựng mô hình làng du lịch cộng đồng ASEAN tại Lào Cai không bắt đầu từ việc cải tạo cảnh quan theo cách thông thường. “Những ngôi làng chúng tôi lựa chọn thí điểm dường như đã có sẵn tất cả. Việc cải tạo cảnh quan chỉ được coi như một hành động khởi động dự án”, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lào Cai cho biết. Trước đó, trong gần hai năm, Dự án TA6776 hỗ trợ kỹ thuật về du lịch xanh của Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) đã đồng hành cùng địa phương khảo sát, đánh giá nhiều bản làng khác nhau, xây dựng chiến lược tiếp cận bài bản.
Sau quá trình nghiên cứu kỹ lưỡng và đặc biệt là sau hợp nhất tỉnh, với dư địa không gian và nguồn lực mở rộng, Lào Cai càng có thêm động lực để nhóm lên ước mơ về một mô hình làng du lịch cộng đồng bền vững, nơi du lịch được bắt đầu từ người dân, được làm bởi người dân, vận hành và sống bằng chính nhịp sống của cộng đồng. Theo bà Mai Oanh, chính sự vững bền ấy sẽ tạo nên khác biệt lớn nhất cho du lịch Lào Cai trong mắt bạn bè quốc tế. “Sự khác biệt không nằm ở những thứ hào nhoáng, mà ở cảm xúc. Đó là chìa khóa của trải nghiệm du lịch”.
Từ góc nhìn này, du lịch không còn là việc “bán phòng” hay “bán tour”, mà là bán những giá trị cảm xúc xứng đáng. “Chúng tôi xác định rất rõ: bán cho khách hàng cảm xúc với giá trị cao nhất và tương xứng nhất”, bà Mai Oanh khẳng định. Khi điểm đến đủ sâu, đủ thật và đủ bền, dòng khách phù hợp sẽ tự tìm đến trong tâm thế chủ động, không cần những can thiệp thô bạo hay phát triển nóng.
Năm 2026 được khởi động bằng Kế hoạch số 51 của UBND tỉnh Lào Cai, được xem là dấu mốc ghi nhận những nỗ lực ban đầu của “hệ sinh thái cảm xúc Lâm Thượng”, một hệ sinh thái được nuôi dưỡng bằng sự đồng thuận của chính quyền, người dân và sự hỗ trợ của nhiều tổ chức, dự án cùng chung quan điểm: giữ gìn để phát triển, tự hào để quyết tâm.
Từ Lâm Thượng, câu chuyện du lịch cộng đồng đạt chuẩn ASEAN của Lào Cai đang gợi mở một tư duy mới: tạo nên những điểm đến du lịch chậm, nơi mỗi trải nghiệm đến một cách tự nhiên, sống động và đáng nhớ. Đó có thể là bầu không khí trong lành, một buổi tối văn nghệ mộc mạc, hay đơn giản là cảm giác được sống cùng nhịp thở của bản làng. Những cảm xúc ấy, theo cách riêng của Lào Cai, đang trở thành giá trị cốt lõi để du lịch phát triển bền vững trong dài hạn.
